This site uses cookies

We use the information stored by cookies for statistical purposes and to adapt the site to individual needs of users. Cookies may also be used by research companies we cooperate with and suppliers of multimedia applications. You may change cookie settings in your web browser.

Using the website without changing the settings for cookies means that they will be saved in the device memory. For more information see our Cookies policy.

close

Current issue:

Current issue

Back

angielskipolskiniemiecki

angielski
The only such pharmacy - the only such pharmacist

Cracow. The quarter of Podgórze. Plac Bohaterów Getta (Heroes of the Ghetto Square) 18, the ‘Eagle’ Pharmacy, at present a branch of the Historical Museum of the City of Cracow. The pharmacy was opened by Józef Pankiewicz in 1910, and in 1933 was taken over by his son Tadeusz (b. November 21, 1908), a graduate of the Jagiellonian University. One could stop at this point, if it were not for the fact that it was run for 2½ years by a Pole, the only Aryan who lived within the borders of the Jewish ghetto in Cracow.There was surely no other pharmacy like it in the whole of Europe. Tadeusz Pankiewicz, who had gained a very good command of German in his childhood, and was elegant, sociable and full of personal charm, suddenly found himself in the middle of a hell which people had made for other people. After long negotiations with the Germans, the ‘Eagle’ Pharmacy was allowed to remain open in the ghetto, where it functioned on a 24/7 basis and became not only the supplier of medicines for Jews in the ghetto, but also a meeting point for intellectual and artistic circles. Long night hours were spent there talking, reading smuggled underground press, and in scholarly debates. The pharmacy was also a link with the world outside the walls. The pharmacists who worked there, Irena Droździkowska, Helena Krywaniuk, and Aurelia Danek, exchanged mail and brought parcels and money into the ghetto. The pharmacy was not only used to supply medicines and save people, but it was also the place where the holy scrolls of the Tora were hidden in a special hiding place, and thanks to this they were protected from destruction and survived the war.
When the liquidation of the Cracow ghetto started, dramatic selections of people followed. People were divided according to whether they were able to work for the enemy or were too old, sick or young and, thus, of no use. Tadeusz Pankiewicz watched from behind his curtains as heart-rending scenes in the square made his blood run cold. It all started in June 1942, further displacements took place on October 27 and 29, and the final stage of the liquidation was carried out on 14 March 1943. Sometimes it was possible to help someone by allowing them to escape through the back door or, simply, by giving someone a quick poison, which allowed them to pass away in dignity, and not be beaten up by the oppressors. Mr. Pankiewicz described those dramatic events in his book entitled ‘A Pharmacy in Cracow`s Ghetto’. The pharmacy functioned after the war until 1951, when it was turned into a cheap bar. It was only in 1983, thanks to the efforts of a group of survivors of the war, that the Museum of National Remembrance was opened there. In 2004 film directors Roman Polański, who was a prisoner of the ghetto, and Steven Spielberg financed a major reconstruction and adaptation of the former pharmacy for the needs of the museum, a branch of the Historical Museum of the City of Cracow, which is run by Ms Anna Pióro. Various meeting, lectures, concerts, history lessons and other events are held there.
Tadeusz Pankiewicz died in 1993. Earlier, he was awarded the Righteous Among the Nations Medal, and visited Israel and the U.S.A. many times at the invitation of grateful Jews, and was visited in Cracow by those who remembered his heroism.

polski
Jedyna taka Apteka... jedyny taki Aptekarz...

Kraków. Dzielnica Podgórze. Plac Bohaterów Getta 18. Apteka pod Orłem, obecnie Oddział Muzeum Historycznego m. Krakowa. W roku 1910 założona została przez Józefa Pankiewicza, w 1933 r. przejęta przez jego syna – Tadeusza urodzonego w Samborze 21 XI 1908 roku, absolwenta Uniwersytetu Jagiellońskiego. I właściwie można by na tym zakończyć, gdyby nie fakt, że to jedyna taka apteka w Polsce, a może i w Europie, którą przez dwa i pół roku prowadził Polak, jedyny Aryjczyk mieszkający na terenie krakowskiego Getta. Pan Tadeusz Pankiewicz, od dziecka władający piękną niemczyzną, elegancki, towarzyski, pełen osobistego uroku, znalazł się nagle w środku piekła, jakie ludzie ludziom zgotowali, tylko dlatego, że jedni uznając się za rasę panów, drugich skazali na zatracenie. Po długo trwających negocjacjach, z Niemcami, apteka „Pod Orłem” pozostała na terenie getta utworzonego w marcu 1941 roku, i pełniąc całodobowy dyżur stała się nie tylko dostarczycielem leków dla Żydów w getcie, ale także miejscem spotkań inteligencji intelektualnej i artystycznej. Spędzano w niej długie wieczory na rozmowach, czytaniu przemycanej prasy podziemnej i dyskusjach naukowych. Apteka była też miejscem kontaktów ze światem poza murami. Pracujące w niej panie mgr farmacji Irena Droździkowska, Helena Krywaniuk i Aurelia Danek, przynosiły i odbierały pocztę oraz przesyłki i pieniądze przekazywane do getta. Oprócz wydawaniu leków i ratowaniu ludzi, ukryto w aptece także bezcenne, święte zwoje Tory, które szczęśliwie ocalały przed zniszczeniem, ukryte w specjalnie wykonanym schowku.
Kiedy rozpoczęto etapami likwidować krakowskie getto, organizować dramatyczne selekcje, dzielić ludzi na zdolnych do pracy dla okupantów, i na zbyt na to starych, chorych, czy nieletnich, pan Tadeusz Pankiewicz ze ściśniętym sercem, zza firanki przyglądał się scenom mrożącym krew w żyłach. Zaczęło się w czerwcu 1942 r, następne wysiedlenie było 27 i 28 października, a ostateczna likwidacja getta 14 marca 1943 roku. Czasem udawało się komuś pomóc, umożliwić ucieczkę tylnym wyjściem, a czasem po prostu wydając szybko działająca truciznę, pozwolić godnie odejść unikając wrzasków i bicia przez oprawców. Pan Pankiewicz w książce „Apteka w Getcie Krakowskim” opisał tamte dramatyczne wydarzenia. Po zakończeniu wojny, apteka działała do 1951 roku, następnie przez kilka lat był tam niskiej kategorii bar, a dopiero 1983 staraniem grupy kombatantów otwarto Muzeum Pamięci Narodowej. W 2004 r. reżyserzy, Roman Polański (więzień krakowskiego getta) oraz Steven Spielberg, sfinansowali remont generalny i urządzenie wnętrz na potrzeby muzeum, Oddziału Muzeum Historycznego m. Krakowa, prowadzone przez panią mgr Annę Pióro. Odbywają się tu spotkania, odczyty, koncerty, lekcje historii itp.
Pan Tadeusz Pankiewicz zmarł w roku 1993, wcześniej odznaczony Medalem Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata, wielokrotnie też zapraszany przez wdzięcznych Żydów do Izraela, USA a także przez tych pamiętających jego bohaterstwo, odwiedzających go w Krakowie.

niemiecki

Im Krakauer Stadtteil Podgórze, am Platz Bohaterów Getta, befindet sich eine Niederlassung des Historischen Museums der Stadt Krakau unter dem Namen „Apotheke zum Adler“. In diesem Gebäude, dem Ort, an dem der Pharmazeut Tadeusz Pankiewicz, der einzige Mensch nicht jüdischer Abstammung auf dem Gebiet des sich dort seit 1941 befindenden Gettos, arbeitete und lebte. Die im Jahre 1910 gegründete Apotheke hatte Tadeusz Pankiewicz von seinem Vater im Jahre 1933 geerbt. Als ein bereits seit Jahren geführtes Geschäft wurde sie während der Okkupierungszeit zu einer Stätte, an der nicht nur Arzneimittel verkauft oder verteilt wurden, sondern auch Konspirationshandlungen stattfanden, Treffen veranstaltet und die Untergrundpresse gelesen wurde. Als es dann nach vorherigen grausamen Selektionen am 14. März 1943 zu den dramatischen Tagen der endgültigen Getto-Liquidation kam, hat der Magister Pankiewicz mit Verzweiflung und Machtlosigkeit die Szenen der Grausamkeit, des Leidens und des Mordes an den auf dem Platz versammelten Juden aus seinem Versteck beobachtet. Er half ihnen auf verschiedene Weise, soviel und wie lange er konnte, mit Unterstützung zweier tapferer Pharmazeutinnen, die in der Apotheke ausgeholfen hatten. Diese Ereignisse beschrieb er im Buch unter dem Titel „Apotheke im Krakauer Getto“, das durch den Verlag Wydawnictwo Literackie im Jahre 1982 herausgegeben wurde. Tadeusz Pakiewicz starb im November 1993 in Krakau, bereits früher mit der Medaille des Gerechten unter den Völkern ausgezeichnet, und blieb in Erinnerung der geretteten Juden und deren Nachkommenschaft, die ihn geehrt hatten.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Based on / Opracowano wg / Bearbeited nach:
• Zenona Stróżyńska-Stuglińska
• „Apteka w Getcie Krakowskim” – Tadeusz Pankiewicz, Wyd. Liter. 1982
• Guide-book / Przewodnik / Führer: Getto Krakowskie – Muz. Hist. m. Krakowa 2005.

Information published at 31 August 2009